๑۩۩๑ Made in BAAU ๑۩۩๑
Page 1 of 11
...:::BAAU Forum:::... » ..:::Ordan Burdan:::.. » İnternet-bir virtual dünya! » Virtual aləm. (İnternetdən alver etmək etibarlıdırmı?)
Virtual aləm.
Administrator Tarix: Cümə, 2009-Noyabr-13, 12:33 | Sıra nömrəsi: 1

Yazıları: 71
Halaldır.
30
Onluna alverdə kredit kartı istifadə etmək risklidirmi? İnternetdən ediləcək alverlərdə ilk ağla gələn suallardır bunlar. Alver edəcəyiniz sayt nə qədər etibarlı, sifarişləriniz sizə çatacaqmı, göndərilən məhsul görəsən həqiqətən sizin istədiyiniz məhsulmu olacaq, kredit kartı məlumatlarım ya başqaları tərəfindən görünsə kimi bir çox sual başınızı məşğul edər.
Burada sizə xüsusilə kredit kartı məlumatlarınızın etibarda olub olmadığı mövzusuna toxunacağıq.
Kredit kartı məlumatlarınızı verməkdən çəkinməniz olduqca normal. Ancaq ifadə etməkdə fayda var ki əslində internetdən alverdə ən az sualın yaşanan qisim ödəmə qisimidir. Gündəlik həyatda etdiyiniz kredit kartı alverləri əslinə baxsanız internetdən etdiyiniz alverlərdən daha çox risk daşıyar.
Niyəmi? Düşünün kredit kartlarınızı ödəmə edərkən kimlərin əllərinə təslim etmirsiniz ki. Kasiyerlerin, qarsonların, baqqalın, yəni ödəmə etdiyiniz hər kəsin əlinə verirsiniz. Üstəlik də xüsusilə restoranlarda qarsonlar kartınızı götürüb uzaqlaşır və sizin görə bilmədiyiniz bir yerdə lazımlı əməliyyatları edib sizə qəbzi ilə birgə geri gəlir. İndi sizcə hansı daha etibarlı? Hətta bu mövzuda edilmiş müxtəlif xəbərlər olmasının yanında xüsusilə Axşam qəzetində iştirak edən Kübar cəmiyyətdə kopiyaçı qarson çaxnaşması xəbərini oxuyanlar xatırlayacaqlar.
Ciddi onluna alver saytları bu məlumatları doğrudan banka çatdırmaqdadır; yəni bu məlumatlar tüzəl şəxsiyyətləri banklar tərəfindən təsdiqlənmiş olan firmalar vasitəçiliyi ilə banka çatdırılmaqdadır. Buda demək olur ki bankın təsdiqləyib qəbul etdiyi bir firmayla çalışmaqdasınız. Gerçəkdə gördüyünüz amma bilmədiyiniz kəslər bir tərəfdə, görmədiyiniz ancaq şəxsiyyətləri müəyyən olanlar bir tərəfdə. Bu vəziyyətdə sizin bucağınızdan əhəmiyyətli olan yalnız sizin o firmaya güvənir olmanızdır. Bir firmaya güvənib güvənə bilməyəcəyinizi necə anlarsınız? Firmaya güvənmiş sinizsə və əlbəttə bu sifariş vermə əməliyyatı etibarlı mühitdə reallaşırsa, bu alverdən çəkinmənizə ehtiyac yoxdur.
Etibarlı mühit?
İnternetdə məlumatların qarşı tərəfə etibarlı mesajmı SSL (Secure Socket Layer)adı verilən əlaqə protokolları istifadə edilərək təmin edilər. Netscape tərəfindən inkişaf etdirilən bu şifrələmə üsulu az qala bütün skanerlərdə standart olaraq var. SSL ən sadə izahatıyla, yazmış olduğunuz məlumatın yalnız qarşı tərəfdə (bu vəziyyətdə haqqında danışılan tərəf bank) deşifr edilə biləcək şəkildə şifrələnərək göndərilməsidir.SSL istifadəsi ilə hansı iki ünvan arasında məlumat ünsiyyəti ediləcəyi sabitdir. Məlumat firmanın veb sahəsindən bankın ünvanına çatdırılacaq. Göndəriləcək olan məlumat avtomatik olaraq şifrələnər və ancaq əvvəldən təyin olunmuş olan göndərilən ünvanda yəni bankda deşifr edilə bilər. Bu bizə kredit kartı məlumatlarımızın üçüncü şəxslərin əlinə keçməyəcəyini zəmanətlər. Gələn bu tələbə bank müsbət ya da mənfi bir tərəfi idi firmanın səhifəsinə geri göndərər və səhifədə sifarişinizin təsdiqləndiyi ya da sifarişinizin təsdiqlənmədiyi mesajını götürərsiniz.Firma kart məlumatlarınızı götürüb daha sonra çəkiliş etməz, bu əməliyyat o anda bank ilə ünsiyyət qurmaq surətiylə anında, saniyə ilə ifadə edilə biləcək çox qısa bir an içərisində reallaşar.Gerçək sıx maşınından kartınızı keçirmək kimidir ki, internetdə istifadə edilən bu sistemə Virtual Sıx adı verilməkdədir. Əgər sayt virtual sıx istifadə edərək işləməyirsə böyük ehtimalla həvəskardır və SSL də istifadə etmirdir. SSL istifadə edir deyək; virtual sıx ilə işləməyirsə kart məlumatlarınızı qeyd etməsi lazım olacaq ki bu cür saytlardan alver etməmənizi onsuz zatən xüsusilə tövsiyə edirik.
Yaxşı alverlər
Əlavə: 9608848.jpg(3Kb)
 
MətnOnluna alverdə kredit kartı istifadə etmək risklidirmi? İnternetdən ediləcək alverlərdə ilk ağla gələn suallardır bunlar. Alver edəcəyiniz sayt nə qədər etibarlı, sifarişləriniz sizə çatacaqmı, göndərilən məhsul görəsən həqiqətən sizin istədiyiniz məhsulmu olacaq, kredit kartı məlumatlarım ya başqaları tərəfindən görünsə kimi bir çox sual başınızı məşğul edər.
Burada sizə xüsusilə kredit kartı məlumatlarınızın etibarda olub olmadığı mövzusuna toxunacağıq.
Kredit kartı məlumatlarınızı verməkdən çəkinməniz olduqca normal. Ancaq ifadə etməkdə fayda var ki əslində internetdən alverdə ən az sualın yaşanan qisim ödəmə qisimidir. Gündəlik həyatda etdiyiniz kredit kartı alverləri əslinə baxsanız internetdən etdiyiniz alverlərdən daha çox risk daşıyar.
Niyəmi? Düşünün kredit kartlarınızı ödəmə edərkən kimlərin əllərinə təslim etmirsiniz ki. Kasiyerlerin, qarsonların, baqqalın, yəni ödəmə etdiyiniz hər kəsin əlinə verirsiniz. Üstəlik də xüsusilə restoranlarda qarsonlar kartınızı götürüb uzaqlaşır və sizin görə bilmədiyiniz bir yerdə lazımlı əməliyyatları edib sizə qəbzi ilə birgə geri gəlir. İndi sizcə hansı daha etibarlı? Hətta bu mövzuda edilmiş müxtəlif xəbərlər olmasının yanında xüsusilə Axşam qəzetində iştirak edən Kübar cəmiyyətdə kopiyaçı qarson çaxnaşması xəbərini oxuyanlar xatırlayacaqlar.
Ciddi onluna alver saytları bu məlumatları doğrudan banka çatdırmaqdadır; yəni bu məlumatlar tüzəl şəxsiyyətləri banklar tərəfindən təsdiqlənmiş olan firmalar vasitəçiliyi ilə banka çatdırılmaqdadır. Buda demək olur ki bankın təsdiqləyib qəbul etdiyi bir firmayla çalışmaqdasınız. Gerçəkdə gördüyünüz amma bilmədiyiniz kəslər bir tərəfdə, görmədiyiniz ancaq şəxsiyyətləri müəyyən olanlar bir tərəfdə. Bu vəziyyətdə sizin bucağınızdan əhəmiyyətli olan yalnız sizin o firmaya güvənir olmanızdır. Bir firmaya güvənib güvənə bilməyəcəyinizi necə anlarsınız? Firmaya güvənmiş sinizsə və əlbəttə bu sifariş vermə əməliyyatı etibarlı mühitdə reallaşırsa, bu alverdən çəkinmənizə ehtiyac yoxdur.
Etibarlı mühit?
İnternetdə məlumatların qarşı tərəfə etibarlı mesajmı SSL (Secure Socket Layer)adı verilən əlaqə protokolları istifadə edilərək təmin edilər. Netscape tərəfindən inkişaf etdirilən bu şifrələmə üsulu az qala bütün skanerlərdə standart olaraq var. SSL ən sadə izahatıyla, yazmış olduğunuz məlumatın yalnız qarşı tərəfdə (bu vəziyyətdə haqqında danışılan tərəf bank) deşifr edilə biləcək şəkildə şifrələnərək göndərilməsidir.SSL istifadəsi ilə hansı iki ünvan arasında məlumat ünsiyyəti ediləcəyi sabitdir. Məlumat firmanın veb sahəsindən bankın ünvanına çatdırılacaq. Göndəriləcək olan məlumat avtomatik olaraq şifrələnər və ancaq əvvəldən təyin olunmuş olan göndərilən ünvanda yəni bankda deşifr edilə bilər. Bu bizə kredit kartı məlumatlarımızın üçüncü şəxslərin əlinə keçməyəcəyini zəmanətlər. Gələn bu tələbə bank müsbət ya da mənfi bir tərəfi idi firmanın səhifəsinə geri göndərər və səhifədə sifarişinizin təsdiqləndiyi ya da sifarişinizin təsdiqlənmədiyi mesajını götürərsiniz.Firma kart məlumatlarınızı götürüb daha sonra çəkiliş etməz, bu əməliyyat o anda bank ilə ünsiyyət qurmaq surətiylə anında, saniyə ilə ifadə edilə biləcək çox qısa bir an içərisində reallaşar.Gerçək sıx maşınından kartınızı keçirmək kimidir ki, internetdə istifadə edilən bu sistemə Virtual Sıx adı verilməkdədir. Əgər sayt virtual sıx istifadə edərək işləməyirsə böyük ehtimalla həvəskardır və SSL də istifadə etmirdir. SSL istifadə edir deyək; virtual sıx ilə işləməyirsə kart məlumatlarınızı qeyd etməsi lazım olacaq ki bu cür saytlardan alver etməmənizi onsuz zatən xüsusilə tövsiyə edirik.
Yaxşı alverlər

Müəllifi: - Administrator
Yazılma tarixi - 2009-Noyabr-13 saat 12:33
...:::BAAU Forum:::... » ..:::Ordan Burdan:::.. » İnternet-bir virtual dünya! » Virtual aləm. (İnternetdən alver etmək etibarlıdırmı?)
Page 1 of 11
Search:
Yüklənir...